دوازده اشتباه رایج در تهیه طرح کسب و کار(Business plan)

 

Business Plan
mistakes in business plans


طرح کسب و کار عموما برای فروش یک ایده به سرمایه گذاران و یا برای شروع یک کسب و کار و یا بهتر مدیریت کردن آن بکار میرود ، اما بدلیل برخی اشتباهات و نقاط ضعف جدی در برخی از موارد ، این طرح ها ، نه تنها حتی ارزش کاغذ های سیاه شده آنرا هم ندارند ، بلکه میتوانند نقطه شروع یک اشتباه بزرگ باشند .
هرچند اشتباهات و نقاط ضعف یک طرح تجاری بسیار زیاد و متنوع هستند ، اما اهم این اشتباهات را میتوان به شرح ذیل خلاصه کرد
یک – طرح بر اساس فرضیات غیر واقعی و بدون داشتن اطلاعات و تحقیقات کافی تهیه شده است و یک سری مفروضات تایید نشده مانند بازار هدف و حجم بازار ، میزان جذابیت برای مشتری و مصرف کننده ، اطلاعات ناقص در مورد حجم سرمایه گذاری و تکنولوژی ، مبنای تهیه طرح باشند. یک طرح تجاری حرفه ای را لازم است مبتنی بر مفروضات قابل قبول و محکم و مطالعه شده مطرح کرد.لازم است از خودتان سئوالات زیادی بپرسید و  بخوبی در مورد آنها تحقیق کنید و وقت بگذارید…
دو- عدم توجه به رقبا و شرایط رقابتی در آن کسب و کار – در این موارد ، اغلب به رقبا و فضای رقابت در آن کسب و کار اشاره نشده و یا خیلی سطحی برخورد شده ، در حالیکه ، بیشتر داستان هر کسب و کاری ، نحوه مبارزه با رقبا و پیش افتادن از آنها است. و هر سرمایه گذار حرفه ای انتظار دارد در طرح کسب و کار به این موارد بصورت خیلی جدی توجه شده باشد.
سه – در طرح تجاری به زمانبندی و برنامه کاری کوتاه مدت، میان مدت و طولانی مدت هیچ اشاره ای نشده است ، بعبارتی انگار هیچ طرحی در کار نیست و کسب و کار قرار است یک شبه خلق شود. روشن است که شما باید در طرح کسب و کار، قدم های لازم برای عبور از هر مرحله و رسیدن به مرحله بعد را مشاهده کنید.
چهار – طرح ناقص است و همه ابعاد مرتبط با طرح بررسی نشده اند . مثلا به برخی جنبه های مهم مانند حجم سرمایه گذاری ومحاسبات مالی و نحوه تامین مالی، تکنولوژی ، بازاریابی ، شبکه توزیع و فروش ، و غیره اشاره ای نشده است
پنج – ورود بیش از حد به جزئیات فنی ، خصوصا در طرح های تکنولوژی محور ، در حالیکه این موارد در صورت لزوم میتواند در پیوست های جداگانه مطرح شود و نیاز به تشریح جزئیات در طرح تجاری نیست و میتوان ریفرنس به پیوست ها و گزارشات فنی داد.
شش – خوش بینی بیش از حد و عدم بررسی دقیق ریسک ها و تجزیه و تحلیل نقاط ضعف ، یکی از ایرادات بسیاری از طرح های کسب و کار است . در حالیکه هر سرمایه گذاری میداند که در هر کاری ریسک هائی وجود دارند ، بی ریسک اعلام کردن یک کسب و کار و یا عدم اشاره به ریسکها ، جذابیت کسب و کار را برای سرمایه گذاران آگاه و با تجربه ، بیشتر نمیکند . همچنین خوش بینی بیش از حد در جنبه های مختلف طرح از جمله در روند افزایش فروش و سود دهی و جریان مالی ، هزینه ها و برآورد سرمایه گذاری .
هفت – طرح تجاری خیلی مبهم تهیه شده است. در طرح تجاری نباید نکات مهم را مبهم گذاشت ، اما اگر طرح تجاری شما ، بدلیل برخی نکات محرمانه و برای حفاظت از اطلاعات بصورت مبهم ارائه شده است ، ممکن است ابتدا طرح برای سرمایه گذاران بلقوه ، بصورت خلاصه ارائه کنید  و اعلام کنید  که پس از آشنائئ آنها با طرح و قبول کلیات طرح و مشارکت ، طرح کامل با جزئیات ارائه خواهد شد.
هشت- بازار هدف تعریف شده نباشد . اگر واقعا به این مورد و جنبه های بازاریابی در طرح توجه نشده باشد ، باید گفت تمام زحمات شما به هدر رفته است. هیچ محصول و خدماتی نمیتواند برای همگان با نیاز ها و سلیقه ها و قدرت خرید های متفاوت مناسب باشد.
نه- در طرحتان ، بدون آنکه به ابعاد مختلف تجاری و اجرائی آن بپردازید ، بیش از حد به ایده خودتان بها داده اید . در اینجا باید گفت ، هر طرح و ایده ای ، هرچقدر هم خوب باشد ، میبایست در طرح تجاری از ابعاد مختلف بررسی و در طرح مشخص گردد . در غیر اینصورت ، چیزی جز شکست یک ایده خوب به همراه نخواهد آورد.
ده- استفاده از طرح های تجاری مدل ، بدون تطابق دادن با شرایط خاص در هر زمان و مکان و وضعیت . باید گفت هر طرح تکسب و کار ، حتی برای یک نوع کسب و کار ، دارای ویژگیهای خاص خود است که با توجه به موقعیت و زمان و مکان متغییر بوده و اگر از یک طرح کسب و کار آماده استفاده میکنید ، لازم است این شرایط خاص را لحاظ کنید.
یازده : تناقض و عدم هماهنگی در بخش های مختلف طرح که ممکن است ناشی از عدم دقت و وقت گذاشتن روی طرح و یا تهیه طرح توسط یک تیم نا هماهنگ بوده و یا صرفا اطلاعات از جاهای مختلفی در کنار هم چیده شده باشند.
دوازده – عدم استفاده و مشاوره با افراد حرفه ای برای تهیه طرح – استفاده از مشاوران با تجربه برای تهیه و تکمیل و کنترل طرح شما ، نه تنها باعث رفع نقاط ضعف طرح تجاری و موفقیت شما در آینده خواهد شد ، بلکه ، اگر هدف جذب سرمایه گذار است ، باید گفت ، عموما سرمایه گذاران مشاورانی دارند که طرح های شما را با آنها درمیان خواهند گذاشت ، لذا برای پیشگیری از هرگونه اشکالات فنی در طرح ، حتما لازم است از مشاوران با تجربه در تهیه و تکمیل و کنترل طرحتان استفاده کنید حتی اگر آن طرح ، ایده خودتان باشد .